Esnaf ve sanatkârlara destek maksadıyla kullandırılan düşük faizli kredilerde suistimallerin önüne geçiliyor.
Yeni yılda devreye girecek uygulama ile esnaf kredi harcamalarını belgelendirmek zorunda kalacak. Buna göre Hazine Faiz Destekli Yatırım ve İşletme Kredisi’ni kullanmak isteyen esnaf 1 Ocak 2026’dan itibaren kredinin en az yüzde 33’ünün, 2027’de ise en az yüzde 67’sinin sarf edileceği harcamayı bildirmek ve fatura ile belgelendirmek mecburiyetinde olacak.
Amacı dışında veya gerçeğe aykırı beyanlarla kullanıldığının tespit edilmesi hâlinde kredi, hazine faiz desteği uygulamasından çıkılacak. Uygulama ile kredilerin altın, araba ya da ev alımı gibi farklı amaçlarda kullanılmasının önüne geçilmesi hedefleniyor.
Türkiye’nin derlediği habere göre, suistimallerin önüne geçilmesi için getirilen bu uygulama, iyi niyetli esnafı mağdur etmeye başladı. Bu nedenle AK Parti Yozgat Milletvekili ve Türkiye Esnaf ve Sanatkârlar Kredi ve Kefalet Kooperatifleri Merkez Birliği (TESKOMB) Başkanı Abdulkadir Akgül, uygulamanın ertelenmesi için girişimde bulundu.
Meclis Plan ve Bütçe Komisyonunda da gündeme gelen esnaf kredilerine fatura zorunluluğu konusunda Akgül, “Biz bir yıldır, bu konuyu bütün Türkiye’deki esnafa denemeye kalktık, uğraştık, didindik ancak başarı sağlayamadık. Şimdi bu faturayı getirirsek yeni bir sistem geliyor. Esnaf bu faturayı bulamıyor, bulamaz ancak parayla satın alacak. Yeni bir düzen ortaya çıkacak: fatura satın alması. Biz bu fatura düzenine geçersek bu demektir ki esnafın bir tane umut kapısı olan kredi de verilmeyecek, kesinlikle bunu kimse alamayacak” dedi.
Esnafın kullandığı faiz destekli kredi ile BAĞ-KUR primlerinin ödendiğini ve diğer ihtiyaçların karşılandığını hatırlatan Akgül, kredi kullanımında ‘Borcu yoktur’ zorunluluğu bulunmasının da esnafı zorladığını söyledi.
Akgül, “Bu devirde borçsuz esnaf olur mu? Bu konunun da tekrar gözden geçirilmesi gerekiyor. Bu uygulamalar, krediyi veremez hâle getirecek. Primlerinin 9 binden 7 bin güne düşürülmesi için söz verdik ama hâlen 9 bin olarak devam ediyor. Ben esnafın başkanıyım, içlerine giremiyorum artık yani, bu konuda da söz verdik, yapamıyoruz” diye konuştu. Akgül, probleme çözüm bulunması için ekonomi yönetimi nezdinde görüşmelerini sürdüreceğini belirtirken, uygulamanın başlayacağı ocak ayına kadar bir adım atılması beklediklerini kaydetti.
AK Parti’nin yanı sıra muhalefet partilerinden de esnaf kredilerinde faturalandırma mecburiyeti uygulamasının kaldırılması yönünde talepler geldi.
TESK Genel Başkanı Bendevi Palandöken, esnafın basit usule geçiş sürecine hazırlıksız yakalandığını belirtirken enflasyon karşısında esnafın desteklenmesi gerektiğini söyledi. Esnafın ne yapacağını şaşırmış durumda olduğunu belirten Palandöken, “Bir taraftan muhasebe ücretleri, diğer taraftan e-Hacizler ve vergi mevzuatındaki değişiklikler derken esnaf artık iş yapamaz hâle geldi. Hem rakipleriyle mücadele edecek hem ekonomiye katkı koyacak hem de istihdam ve işsizlik alanında önemli sıkıntılar yaşanacak” dedi.
Palandöken açıklamasında, uygulamanın yürürlüğe girmesine sadece bir ay kaldığını hatırlatarak, “Mevcut ekonomik şartlar esnafı ciddi şekilde zorluyor. Enflasyonu düşürmenin yolu bu değil. Sayın Maliye Bakanımız, en azından belirli bir süre tanıyarak, mesela bir yıl önceden tedbirlerin alınmasına imkân sağlayabilirdi. Esnaf, bu süreçte söz konusu cihazları nasıl kullanacağını öğrenir, akıllı telefonu olup olmadığını kontrol eder, hazırlığını yapardı. ‘Ben yaptım oldu’ anlayışıyla yapılan düzenlemeler, özellikle vergi alanında, insanları tedirgin ederek piyasalardaki durgunluğun temel sebeplerinden biri hâline geliyor” ifadelerine yer verdi.
Enflasyon karşısında esnafın rahat bir nefes almasını sağlayacak tedbirler alınması gerektiğini söyleyen Palandöken, esnafın desteklenmesinin ekonomiye çok daha büyük katkı sağlayacağını belirtti. Palandöken, “Aksi hâlde bu insanlar, 250 ile 300 bin arasında iş yerini kapatmak zorunda kalacak” diye konuştu.
