Dünyada enerji dengeleri, ABD’nin Venezuela’ya yönelik gerçekleştirdiği askeri operasyonun ardından yeniden tartışma konusu oldu.
ABD Başkanı Donald Trump, operasyon kapsamında Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro ve eşini yakaladıklarını açıklarken, gelişme sonrası küresel petrol rezervlerinin coğrafi dağılımı yeniden gündeme taşındı.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı verilerine göre, 2021 yılı itibarıyla küresel ölçekte toplam ham petrol rezervi 244,4 milyar ton seviyesinde bulunuyor.
Bu rezervler, yüzde 20 ile en büyük hacimde Venezuela’da olurken, onu Suudi Arabistan, İran, Kanada ve Irak gibi petrol zengini ülkeler izliyor. Özellikle Orta Doğu ülkeleri, küresel rezervlerin önemli bir bölümünü elinde tutmaya devam ediyor.
Rezerv büyüklüğü ve üretim kapasitesi arasındaysa önemli farklar bulunuyor.
2021 yılı üretim verilerine göre, dünyanın en büyük ham petrol üreticisi ABD oldu. ABD, küresel petrol üretiminin yaklaşık yüzde 17’sini tek başına karşılayarak bu alanda liderliğini sürdürürken, onu Suudi Arabistan ve Rusya takip etti.
Venezuela, sahip olduğu devasa rezervlere karşın, yıllardır yaptırımlar, altyapı sorunları ve siyasi istikrarsızlık nedeniyle üretim kapasitesini tam olarak kullanamıyor.
Dünyada bir süredir gerginlik olarak izlenen ve bugün sıcak operasyona dönüşe askeri müdahaleyle hem Venezuela’nın enerji sektörü hem de küresel petrol piyasalarının nasıl etkileneceği merak konusu oluyor.
2022’den bu yana devam eden Rusya-Ukrayna savaşı, 2023’ten bu yana süren İsrail’in Filistin’e saldırıları, İsrail-İran gerilimlerine eklenen Venezuela operasyonuyla jeopolitik riskler artarken, petrol arzına yönelik endişeleri de beraberinde getiriyor.
Enerji fiyatlarında oynaklığın yükselmesi beklenirken, özellikle ABD’nin hem dünyanın en büyük üreticisi konumunda olması hem de en büyük rezerv sahibi ülkeye yönelik doğrudan bir operasyon gerçekleştirmesi, bu dengelerde de yeni bir dönemin başlayıp başlamayacağı sorusuna neden oluyor.
Gözler, önümüzdeki günlerde petrol fiyatlarındaki seyre ve Venezuela’daki enerji altyapısının nasıl şekilleneceğine çevrildi.
