Bu yıl tüm ülke çapında etkili olan kuraklık ve don, nohutta rekolte ve kalibre düşüşlerine neden oldu. İri taneli nohuttaki arz düşüklüğü leblebi fiyatlarına yansıdı. Geçen yıl perakende 100-150 lira arasında satılan leblebinin kilosu bu yıl 300 liraya kadar çıktı. Perakende satışlarda bölgeler arasında da fiyat farklılığı var. İstanbul Eminönü’nde 200-300 lira olan leblebinin kilosu, Kadıköy’de 300 ila 370 lira. Nohutun tarlada içini dolduramadığını, tanelerinin küçüldüğünü kaydeden sektör temsilcileri piyasada iri taneli ürünün yok denecek kadar az olduğunu, bunun da leblebi fiyatlarına yansıdığını kaydettiler.
Perakende kilosu 150 lira civarında satılan ürünlerin kırık ve zayıf taneli nohutlardan elde edildiğini ifade eden sektör temsilcileri 250 lira ve üstünde satılan leblebinin ise 9 mm ve 10 mm kalibrelik nohuttan elde edilen ürünler olduğunu belirttiler.
Ersancak Leblebi Yönetim Kurulu Başkanı Cemal Kocabaş, kuruyemiş sektörünün kullandığı 10, 9 ve 8 mm gibi iri taneli nohut bulmakta sıkıntı yaşandığını belirtirken geçen yıl ortalama 80 liraya satılan ürünü bugün yaklaşık 100 liradan toptan sattıklarını kaydetti. Üretici fiyatlarında sert bir artış olmadığını vurgulayan Kocabaş, “Küçük taneli nohutta tedarik sorunu bulunmuyor. Sorun iri taneli nohutta. Şu anda iri nohut bulmak zor, iri leblebi üreticisi de çok az. İri taneli, ürün olmadığı için fiyat yüksek” diye konuştu. Türkiye’deki sarı leblebi üretiminin yaklaşık yüzde 80’inin Denizli’nin Serinhisar ilçesinde yapıldığını, sektör genelinde leblebi üretiminin yaklaşık yüzde 50–55’inin ihracata gittiğini de belirten Kocabaş, artan fiyatlar nedeniyle piyasada yüzde 10-15 bandında bir talep düşüşü yaşandığını vurguladı.
Yaşanan kuraklık ve zirai donun hem kaliteyi hem de üretim miktarını düşürdüğünü belirten Çorum Ticaret Borsası Başkanı Naki Özkubat, Çorum Ticaret Borsası’nda geçen yıl 22–24 TL bandında işlem gören nohut fiyatlarının bu yıl 34–35 TL seviyelerinde olduğunu ifade etti. Özkubat “Kaliteli nohut bulmakta sıkıntı var. Leblebi üretiminde yüzde 30 civarında fire çıkar. Leblebi üreticilerinin enerji kullanımı ve yoğun işçilik nedeniyle maliyetleri de yükseldi. Hem hammadde hem üretim maliyetlerindeki artış birleşince fiyatlar ister istemez yükseldi” dedi. Perakende satış fiyatlarının 150–250 TL arasında değiştiğini belirten Özkubat, “Kırık ve zayıf taneli ürünler 150 TL civarında. Daha iyi kalite leblebiler ise 250 TL’ye satılıyor” dedi. Türkiye’nin artık nohutta kendi ihtiyacını karşılayamaz hale geldiğini söyleyen Özkubat, özellikle yabani hayvanların üretimi zora soktuğunu vurguladı. Özkubat, domuz popülasyonu arttığı için dağ köylerinin nohut ekmekten kaçındığını, bu nedenle ekim alanlarının daraldığını sözlerine ekledi.
