Yüksek risk taşıyan ayakkabı, oyuncak ve saraciye ürünlerinin posta veya hızlı kargo ile “basitleştirilmiş gümrük beyannamesi” kapsamında ülkeye getirilmesi sınırlandırıldı. Bu ürünleri sipariş eden tüketiciler, artık “normal usulde beyan”, “gümrüğe iade” veya “terk etme” seçeneklerini kullanabilecek.
Ayrıca, ilgili genel müdürlükler bazı e-ticaret platformlarında satılan belirli ürün gruplarına yönelik denetimler ve laboratuvar testleri yaptı.
Bu analizler sonucu, 20 Ekim’de yayımlanan genelgeyle yüksek risk taşıdığı belirlenen ayakkabı, oyuncak ve saraciye ürünlerinin, posta veya hızlı kargo taşımacılığı yoluyla basitleştirilmiş gümrük beyannamesi kapsamında ülkeye getirilmesi kısıtlandı.
Söz konusu düzenlemenin, insan ve kamu sağlığının korunması, tüketicilerin güvenli ürünlere ulaşması amacıyla uygulamaya alındığı açıklandı. Her ürünün teknik düzenlemesinin bulunduğu ve piyasaya arz edilecek ürünlerin buna göre üretilmesi, belgelendirilmesi ve ilgili uygunluk işaretiyle donatılması gerektiği belirtildi.
Yasak kapsamına alınan ürünler fiziksel ve kimyasal açısından risk taşıyan, teknik düzenlemelere uymayan ürünlerden oluşuyor.
Bu doğrultuda özellikle bahsi geçen 3 ürün grubunda büyük oranda uygunsuzluklar tespit edildi. Yapılan incelemelerde küçük parça içerdiği için boğulma riski oluşturan, keskin kenarları bulunan veya fiziksel dayanımı yetersiz oyuncaklara rastlandı. Elektrikli oyuncaklarda da pil yuvası kapaklarının güvenli şekilde tasarlanmadığı, bazı ürünlerde vida eksikliği gibi basit ama kritik güvenlik açıklarının bulunduğu ortaya çıktı.
Ayakkabı ürünlerinde tespit edilen uygunsuzluklar da dikkati çekti. Özellikle bazı kadın sandaletlerinde kurşun oranı, yasal sınırın 50 katı seviyesinde çıktı. Çanta, cüzdan ve benzeri eşyalardan oluşan saraciye ürünlerinde ise yüzde 75 uygunsuzluk görüldü. Bu ürünlerin kimyasal analizlerinde kurşun ve kadmiyum miktarlarının limitleri aştığı belirlendi.
Bu tespitler sonucu tüketici sağlığının korunması ve kurallara uyan firmalara yönelik oluşan haksız rekabet koşullarının ortadan kaldırılması amacıyla bahsi geçen bu ürünlere yönelik önlem alındı.
Bu kapsamda, söz konusu ürünlerin genelgenin yayımlandığı tarihten önce yüklemesinin yapılmış olması veya Türkiye gümrük bölgesine girmesi durumunda basitleştirilmiş gümrük beyannamesi kapsamında beyanı yapılabilecek.
Ancak eşya belirtilen tarihten sonra yüklenirse ya da gümrük bölgesine girerse alıcının talebiyle normal usulde (detaylı beyan) beyan edilip serbest dolaşıma girebilecek.
Diğer taraftan alıcı, eşyayı iade etmek için alışveriş yaptığı e-ticaret platformu ve satıcıyla iletişime geçerek iade süreçlerini başlatabilecek, gümrük idaresine mahrecine iade talebinde bulunabilecek ya da eşyayı gümrüğe terk edebilecek. Eşya, Gümrük Kanunu’nda belirtilen sürelerde serbest dolaşıma girmezse gümrüğe terk edilmiş sayılacak ve eşyanın tasfiye sürecine başlanacak. Ülkeye girişi kısıtlanan ürünleri önceden alışveriş platformlarından sipariş edenlere herhangi bir cezai yaptırım uygulanmayacak.
